इंडिया आघाडीचे नेतृत्व राहुल गांधी ऐवजी अखिलेश यादव अथवा एम. के स्टॅलिन यांच्याकडे असायला हवे…..!

         २०२९ मध्ये लोकसभेच्या निवडणुका होतील. पण विरोधकांच्या आघाडीने भक्कम पर्याय उभा केला नाही तर मोदी अगदी चौथ्यांदा ही प्रधानमंत्रीपदाची शपथ घेतील. राहुल गांधी अथवा अन्य कुठल्याच एका विरोधी पक्षांच्या नेत्यांकडे मोदीला रोखण्याची ताकद नाही. विरोधकांची एकजुटच मोदीला सत्तेपासून रोखू शकते. त्यासाठी आतापासूनच प्रयत्न करण्याची गरज आहे. दुसरे महत्त्वाचे म्हणजे मोदी विरोधातील आघाडीचे नेतृत्व करण्याची क्षमता राहुल गांधी यांची नसल्याने समाजवादी पार्टीचे राष्ट्रीय अध्यक्ष अखिलेश यादव, DMK चे एम. के. स्टॅलिन अथवा तृणमूल काँग्रेसच्या ममता बॅनर्जी यांच्याकडे इंडिया आघाडीची सूत्रे देण्याची गरज आहे. केजरीवाला यांचा करिश्मा आता पूर्वीसारखा राहिलेला नाही. या आघाडीतील घटक पक्षांमध्ये समन्वयाची फारच आवश्यकता आहे. आजच्या घडीला ती अजिबातच नाही.

             रोजगार, महागाई, कायदा सुव्यवस्था, उद्योग निर्मिती, शिक्षण व्यवस्था, कामगार व शेतकऱ्या विरुद्ध धोरणे, आरक्षण व्यवस्थेच्या विरोधातील भूमिका, संविधान, लोकशाही स्वायत्त संस्थाच्या स्वायत्तेवर हमला, न्याय व तपास यंत्रणांचा गैरवापर आर्थिक व विदेश नीतीमुळे देशाचे होणारे नुकसान, महिलांचे शोषण, त्यांच्या न्याय, हक्क अधिकारावर गदा आदी प्रकरणी मोदी सरकार फेल ठरले आहे. मोदींच्या व सरकारच्या विरोधात प्रचंड लाट असताना निवडणुका मात्र मोदीच जिंकत आहेत. पाच राज्यात झालेल्या निवडणुकीत पश्चिम बंगालमध्ये प्रतिकूल वातावरण असताना घोटाळे करून भाजपने सत्ता स्थापन केली आहे. तर संघ, भाजपच्या हिंदुत्ववादी अजेंड्याला विरोध करणाऱ्या DMK च्या विरोधात विजय थलपती यांना मदत करीत भाजपने सत्तेवर बसविले आहे. ज्या ठिकाणी भाजपला सत्ता स्थापन करताच येणार नाही, अशा राज्यांमध्ये डावे, समाजवादी व काँग्रेस मुक्त भारत या अजेंड्यानुसार भाजप आपल्या विरोधकांना संपवून आपल्या मर्जीतील पक्षांना सत्तेवर आणत आहे. आम आदमी पार्टी याचे आणखी एक उदाहरण आहे. 

             २०२९ मध्ये होणाऱ्या लोकसभेच्या सार्वत्रिक निवडणुकीच्या अगोदर २०२७ मध्ये गोवा, गुजरात, हिमाचल प्रदेश, मणिपूर, पंजाब, उत्तराखंड आणि उत्तर प्रदेश या राज्यात विधानसभा निवडणुका होणार आहेत. तर २०२८ मध्ये छत्तीसगड, कर्नाटक, मध्य प्रदेश, मेघालय, नागालँड, राजस्थान, तेलंगणा आणि त्रिपुरा या राज्यात निवडणुका होत आहेत. या १५ राज्यांच्या विधानसभा निवडणुका २०२९ मध्ये होणाऱ्या लोकसभेच्या निवडणुकीच्या अगोदर होत आहेत. त्यामुळे लोकसभा निवडणुकीची रंगीत तालीम म्हणून या निवडणुकांना टार्गेट करून लढण्याचा कृती कार्यक्रम इंडिया आघाडीने हाती घेणे गरजेचे आहे. या १५ राज्यात लोकसभेच्या एकूण 247 जागा आहेत.थोडक्यात लोकसभेच्या एकूण जागांच्या जवळपास निम्म्या जागा आहेत. त्यामुळे या राज्यातील निवडणुका अतिशय गंभीरपणे व भाजपला पर्याय उभा करून लढविल्या पाहिजेत. २०२७ व २०२८ मध्ये होणाऱ्या या निवडणुका जिंकल्या तर २०२९ मध्ये मोदी, भाजपला अगदी सहजपणे सत्तेच्या बाहेर उचलून फेकता येईल. त्यासाठी इंडिया आघाडीला धोरणात्मक दृष्ट्या बळकट करण्याची गरज आहे. इंडिया आघाडीचे स्ट्रक्चर बनविण्याची ही गरज आहे. त्या त्या राज्यातील घटक पक्ष व त्या पक्षांची समन्वय समिती स्थापन करून निवडणुकांना सामोरे जाण्याची गरज आहे. हे सर्व करण्यामध्ये काँग्रेसचा रोल मोठा राहिला पाहिजे, पण निवडणुकांमध्ये पराभूत होण्याचा शिक्का राहुल गांधी यांच्यावर बसलेला असल्याने या आघाडीचा चेहराच बिगर काँग्रेस असावा.

           राहुल गांधी यांच्या नेतृत्वात अनेक उणीवा आहेत. निर्णय घेण्यामध्ये ते कमजोर आहेत. त्यामुळे काँग्रेस पक्षात ही अनेक प्रॉब्लेम निर्माण झाले असून त्यास केवळ अन् केवळ राहुल गांधी हेच जबाबदार आहेत. राहुल गांधी यांच्या वर्तुळातील अनेक नेते भाजपचे स्लीपर सेल म्हणून काम करतात. हे माहित असून ही ते याबद्दल निर्णय घेत नाहीत. तसेच निर्णय घेताना ही ते परिणामाची पर्वा करीत नाहीत. त्यामुळे नुकसानच अधिक होत आहे. तामिळनाडू विधानसभा निवडणूकीत DMK व काँग्रेसची युती होती. DMK इंडिया आघाडीतील प्रमुख घटक पक्ष असून विद्यमान लोकसभेत या पक्षाचे २६ सदस्य आहेत. ते मोदी विरोधात विरोधकांची ताकद म्हणून सतत उभा राहत आहेत. मात्र निवडणुकीचे निकाल हाती येताच राहुल गांधी यांनी DMK चे नेते एम. के. स्टॅलिन यांच्याशी कुठली ही चर्चा न करता विजय थलपती यांना पाठिंबा देण्याचा निर्णय घेतला. यामुळे खुद्द स्टॅलिन व समाजवादी पार्टीचे राष्ट्रीय अध्यक्ष अखिलेश यादव राहुल गांधी यांच्यावर प्रचंड नाराज झाले. आपली नाराजी या दोघांनी ही जाहीरपणे व्यक्त केलेली आहे. अशा प्रकरणामुळे इंडिया आघाडीच्या एकजुटतेवर दुष्परिणाम होण्याची शक्यता असून याचा फायदा मोदी व भाजप उठवित आलेला आहे. निर्णय घेण्याच्या क्षमते अभावी काँग्रेस व इंडिया आघाडीचे ही नुकसान होत असल्याचे दिसत आहे. काँग्रेसमधील अनेक नेत्यांना हे समजत असल्याने त्यांनी ही राहुल गांधी यांच्या ऐवजी ममता बॅनर्जी, अखिलेश यादव अथवा एम. के. स्टॅलिन यांनी इंडिया आघाडीचे नेतृत्व करायला हवे. काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते व माजी केंद्रीय मंत्री मणिशंकर अय्यर यांनी या संदर्भात जाहीर वक्तव्य ही केले आहे. मोदींच्या समोर पर्याय उभा करण्यासाठी ममता बॅनर्जी, अखिलेश यादव अथवा एम. के. स्टॅलिन यांच्याकडेच इंडिया आघाडीचे नेतृत्व, संयोजन पद दिले गेले तरच मोदींसमोर भक्कम पर्याय उभा राहू शकतो. हेच खरे…….!